Cấu tạo và chức năng của tuyến tiền liệt

27/04/2017 04:590 Comments

Cấu tạo tuyến tiền liệt

Tuyến tiền liệt là một cơ quan (hoặc tuyến) nhỏ nhưng quan trọng trong hệ sinh sản nam. Nhiệm vụ chính của nó là tạo ra dịch để bảo vệ và nuôi dưỡng tinh trùng. Tuyến tiền liệt tạo ra khoảng ½ lượng dịch được phóng ra khỏi dương vật khi đạt được cực khoái.

Tuyến tiền liệt được tạo thành bởi nhiều các tuyến nhỏ bao quanh bởi các mô liên kết gọi là chất đệm. Những tuyến nhỏ này chính là nơi tạo ra dịch. Chất đệm chứa vài tế bào cơ có thể co giãn khi phóng tinh giúp cho dịch này đi vào niệu đạo.

 

Thiết đồ cắt dọc của tuyến tiền liệt (theo www.andrologyaustralia.org)

Vị trí của tuyến tiền liệt

Tuyến tiền liệt có kích thước bằng quả óc chó (20g). Nó nằm ở phía dưới của bàng quang và bao quanh phần đầu của niệu đạo (ống dẫn nước tiểu từ bàng quang đến dương vật).

Do nằm xung quanh niệu đạo nên khi tuyến tiền liệt lớn lên sẽ làm niệu đạo trở nên hẹp hơn và thường gây khó khăn cho dòng nước tiểu đi qua. Tuyến tiền liệt có thể làm chậm hoặc thậm chí cản dòng nước tiểu đi qua niệu đạo.

Các cơ ở vùng đáy chậu có chức năng nâng đỡ bàng quang, ruột và kéo dãn từ phía này của khung xương chậu đến phía còn lại. Các cơ này chạy từ xương cùng ở phía sau đến xương chậu nằm ở phía trước (tuyến tiền liệt nằm trên nhóm cơ này). Ngoài ra, chúng còn bao quanh niệu đạo và trực tràng và giúp cho nước tiểu không thoát ra khỏi bàng quang.

Vì tuyến tiền liệt nằm ở gần trực tràng nên sự lớn lên của tuyến có thể kiểm tra bằng cách thăm khám hậu môn – trực tràng. 

Chức năng của tuyến tiền liệt

Tuyến tiền liệt (cùng với những tuyến phụ khác như túi tinh và tuyến Cowper) sản xuất ra phần lớn dịch trong tinh dịch. Dịch từ các tuyến này sẽ trộn lẫn với tinh trùng và giúp cho tinh trùng di chuyển dễ dàng trong hệ thống sinh dục nam.

Để ngăn cản sự chảy ngược về phía bàng quang trong quá trình phóng tinh, cơ thắt trong ở đáy bàng quang sẽ đóng lại. Trong thời điểm xuất tinh, cơ thắt ngoài ở đầu dưới tuyến tiền liệt sẽ dãn ra cho phép dịch đi từ tuyến vào niệu đạo.

 

Các cơ và thần kinh nằm gần sát tuyến tiền liệt (theo www.andrologyaustralia.org)

Cơ thắt trong là một loại cơ vòng ở đáy bàng quang có chức năng kiểm soát dòng nước tại bàng quang chảy ra ngoài. Khi cơ thắt trong đóng lại, nó ngăn nước tiểu và tinh dịch đi ra ngoài cơ thể qua niệu đạo cùng lúc. Khi đạt đến đỉnh điểm của khoái cảm, cơ vòng này sẽ đóng chặt để ngăn không cho tinh dịch trào ngược vào bàng quang. Do nó không thể điều khiển theo ý muốn được nên được gọi là một cơ không tự chủ.

Dòng nước tiểu chảy ra ngoài từ dương vật được điều khiển bởi một lớp cơ khác đó là cơ thắt ngoài nằm bên dưới tuyến tiền liệt ở vùng sàn chậu. Lớp cơ này là một cơ tự chủ vì nó có thể hoạt động theo ý muốn. 

Sự phát triển của tuyến tiền liệt

Sự tăng trưởng của tuyến tiền liệt được điều khiển bởi nhiều chất gọi là các androgen. Androgen là các steroid sinh dục hay là các nội tiết tố làm phát triển của các đặc tính sinh dục thứ phát của nam giới như râu, tóc…

Androgen quan trọng nhất ở nam là testosterone. Testosterone đuợc sản xuất chủ yếu bởi các tế bào Leydig nằm giữa các ống sinh tinh trong tinh hoàn. Một lượng nhỏ testosterone cũng được sản xuất bởi tuyến thượng thận (một tuyến có kích thước cỡ trái óc chó nằm ở trên thận).

 

Trọng lượng của tuyến tiền liệt ở các độ tuổi khác nhau 
(theo www.andrologyaustralia.org)

Testosterone được vận chuyển trong máu đến các phần khác của cơ thể và tác động lên nhiều các cơ quan khác nhau. Chỉ những nơi nào trên cơ thể có thụ thể phát hiện các androgen mới tương tác với testosterone. Testosterone được chuyển thành một androgen khác gọi là dihydrotestosterone (DHT) có chức năng kích thích sự tăng trưởng của tuyến tiền liệt.

Tuyến tiền liệt chỉ thay đổi kích thước sau tuổi dậy thì bởi vì từ thời điểm này trở đi testosterone mới bắt đầu được sản xuất. Khi nồng độ của testosterone tăng lên sẽ làm tăng kích thước tuyến tiền liệt và tiếp tục phát triển. Nếu nồng độ của testosterone hạ xuống thấp do cắt bỏ tinh hoàn, tuyến tiền liệt sẽ co lại. Khi không có testosterone, tuyến tiền liệt sẽ dừng tổng hợp dịch vì chức năng này của tuyến hoạt động phụ thuộc vào testosterone. 

Tiền Liệt Tuyến Xem tất cả

U xơ tiền liệt tuyến là gì?

U xơ tiền liệt tuyến là gì?

U xơ tiền liệt tuyến (còn được gọi tắt là BPH theo tiếng Anh), phì đại nhiếp tuyến hay phì đại lành tính tuyến tiền liệt là một sự tăng kích thước của tuyến tiền liệt ở nam giới trung niên và cao niên.

Các nguyên nhân gây ra U xơ tiền liệt tuyến

Các nguyên nhân gây ra U xơ tiền liệt tuyến

Tuyến tiền liệt là tuyến cơ quan sinh sản của nam giới, nằm ở cửa ra của bàng quang, bao chung quanh niệu đạo là ống để thoát nước tiểu ra ngoài. Vì vậy U xơ tiền liệt tuyến làm cho nam giới gặp trục trặc trong vấn đề tiểu tiện, và ngay cả trong đời sống tình dục hàng ngày của người bệnh.

Đặt hẹn trực tuyến